Spis treści:
- Szpik - masło bogów
- Jakie wartości odżywcze ma szpik?
- Jak przyrządzić szpik?
Szpik kostny wspiera odporność organizmu. Zawarta w nim glutamina, przyczynia się do poprawy funkcjonowania układu immunologicznego, wspomagając organizm w walce z infekcjami. Ponadto szpik wspomaga detoksykację organizmu i przyspiesza procesy naprawcze, szczególnie w przypadku uszkodzeń tkanek czy stawów.
Szpik - masło bogów
Szpik kostny zyskał miano "masła bogów" ze względu na swoją kremową konsystencję i delikatny, lekko słodkawy smak, przypominający masło. Praludzie, zanim stali się skutecznymi myśliwymi, żywili się resztkami po uczcie dzikich zwierząt, rozłupując kości, aby dostać się do szpiku. Był on jednym z pierwszych źródeł pożywienia, które dostarczało zarówno energii, jak i niezbędnych składników odżywczych pod postaciami tłuszczu i białka.
W starożytnym Egipcie i Grecji szpik kostny uważano za pokarm bogów. Wierzono, że spożywanie szpiku przynosi siłę i witalność, a także wspomaga zdrowie i długowieczność. W średniowiecznej Europie szpik był składnikiem wielu potraw, a jego przygotowanie było uważane za sztukę kulinarną. Współcześnie w kuchni francuskiej, włoskiej czy chińskiej jest często wykorzystywany w zupach, bulionach i potrawach mięsnych. W Polsce dopiero zaczynamy dostrzegać jego walory smakowe i odżywcze.
Jakie wartości odżywcze ma szpik?
Szpik jest źródłem zdrowych tłuszczów, szczególnie jednonienasyconych kwasów tłuszczowych, które korzystnie wpływają na układ sercowo-naczyniowy. Znajdziemy w nim również kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6, które odgrywają kluczową rolę w funkcjonowaniu mózgu i wykazują działanie przeciwzapalne. Szpik zawiera również fosfolipidy, które wspomagają pamięć i koncentrację.
To jednak nie wyczerpuje pełni jego wyjątkowych walorów. Szpik kostny jest skarbnicą kolagenu, który wzmacnia strukturę skóry, włosów i paznokci oraz znacząco poprawia elastyczność stawów. Dodatkowo obfituje w drogocenne minerały w postaci żelaza, wapnia, fosforu oraz magnezu, odgrywające niezastąpioną rolę w zachowaniu zdrowych i mocnych kości oraz zębów, a także w prawidłowym funkcjonowaniu mięśni i układu nerwowego.
Szpik kostny dostarcza również szerokiej gamy witamin z grupy B, w tym witaminy B12, fundamentalnej dla procesów krwiotwórczych oraz optymalnego działania układu nerwowego. Należy również zwrócić uwagę na obecność witamin A i K, które chronią wzrok i regulują procesy krzepnięcia krwi.
Pomimo swojej wysokiej kaloryczności (488 kcal/100 g), wynikającej z bogactwa tłuszczów, szpik kostny stanowi wartościowe źródło energii, szczególnie korzystne dla osób o podwyższonym zapotrzebowaniu kalorycznym - sportowców oraz osób przestrzegających diet wysokotłuszczowych.
Jak przyrządzić szpik?
Podczas zakupu kości wołowych, wybieraj te, które mają dużo szpiku widocznego w przekroju. Najlepiej zaopatrywać się bezpośrednio u rzeźnika, ponieważ będzie w stanie udzielić fachowej porady. Kości najczęściej są dostępne w dużych kawałkach przeciętych wzdłuż lub w mniejszych, pociętych w poprzek.
Jak przygotować szpik kostny? Najprostszym sposobem jest upieczenie go w piekarniku. Oto przepis:
- Umieść kości (najlepiej wołowe) w naczyniu żaroodpornym lub formie do pieczenia.
- Podczas pieczenia z kości wytopi się tłuszczu. Zadbaj o to, aby nie wyciekł - to najzdrowszy tłuszcz, który warto spożyć.
- Posyp szpik solą i pieprzem i dodaj drobno posiekany czosnek.
- Piecz w temperaturze 180-200 stopni przez około 15 minut, aż zauważysz bąbelki wychodzące ze szpiku.
Przygotuj sól kłodawską lub himalajską oraz długie, wąskie łyżeczki. Kiedy kości wystygną, użyj ust i języka, by wydobyć szpik z miejsc, które są trudne do dosięgnięcia łyżeczką. Na początku możemy poczuć się zaskoczeni intensywnością szpiku, ale dzieci z reguły go uwielbiają, zwłaszcza te młodsze. Szpik jest bezpieczny i polecany nawet dla niemowląt, począwszy od 9. miesiąca życia, jednak powinien być podawany w niewielkich ilościach. Ma konsystencję delikatnego kremu i subtelny, lekko słodkawy smak. Bez potrzeby używania skomplikowanych przypraw, szpik, przyprawiony jedynie szczyptą soli, staje się prawdziwą delicją, niczym "masło bogów".
Szpik kostny sprawdzi się także jako dodatek do zup i sosów oraz na chlebie paleo, szczególnie tym z mąki migdałowej. Świetnie komponuje z lekką sałatką, skropioną świeżym sokiem z cytryny. Ze względu na to, że nie zawiera węglowodanów można włączyć go do diet niskowęglowodanowych: LCHF, SCD, FODMAP, GAPS, a także w protokole autoimmunologicznym.
Źródła: terazgotuje.pl
