Spis treści:
- Zbieraj kwiaty tarniny, gdy kwitnie
- Jakie właściwości mają kwiaty tarniny?
- Napar z kwiatów tarniny - przepis i zastosowanie
Zbieraj kwiaty tarniny, gdy kwitnie
Tarnina Prunus spinosa jest wieloletnim krzewem z rodziny różowatych. Osiąga wysokość od 1 do 4 metrów i silnie porasta regiony nizinne i podgórskie w całej Europie. W Polsce jest rośliną pospolitą. Krzew ten uważany jest za przodka śliwy domowej, na co wskazują między innymi podobne do śliwek owoce, które zbiera się po pierwszych przymrozkach.
Tarnina towarzyszyła człowiekowi już od dawna. Jej pozostałości znaleziono na stanowiskach archeologicznych badających znaleziska z epoki kamiennej. Jak wskazują badaczki z Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Tarnowie, pierwsze pisane wzmianki o tej roślinie pochodzą z dzieła ucznia Arystotelesa Teofrazta z Eresos.
Ludzkość już od dawna przypisywała roślinie wiele właściwości leczniczych. Nie inaczej było w Polsce. Jan Długosz pisząc o tarninie, wskazywał, że to właśnie od tej rośliny porastającej liczne wzgórza wzięła się nazwa miasta Tarnowa. W medycynie ludowej właściwości lecznicze przypisywano owocom tarniny, kwiatom, a nawet korze.
Zobacz również:
Kwiaty tarniny rozwijają się przed liśćmi i gęsto pokrywają cierniste krzewy. Okres ich kwitnienia przypada na marzec i kwiecień. W chłodniejszych rejonach Małopolski kwitnienie może trwać do maja. Kwiaty są niewielkie - do 1,5 cm średnicy, o pięciu białych płatkach i krótkich szypułkach. Najlepiej zbierać je w pełnym rozkwicie od kwietnia do maja, zanim ich płatki zaczną usychać. Najlepszą porą na zbiór jest słoneczny dzień. Ważne, aby z kwiatów wyschła poranna rosa, ponieważ zawilgotniałe kwiaty podczas suszenia zaczną brązowieć i stracą część swoich cennych substancji zdrowotnych. Podczas zbierania kwiatów warto używać rękawic, aby nie pokłóć się kolcami.
Jak suszyć kwiaty tarniny? W procesie tym kluczowa jest temperatura. Aby zachować wszystkie cenne składniki, należy suszyć kwiaty w temperaturze nie wyższej niż 35 st. Celsjusza. Dobrze ususzone kwiaty powinny kruszyć się pod naciskiem, ale nie zamieniać się w pył.
W warunkach domowych można wysypać kwiaty na gazecie ułożonej na blaszce i postawić na parapecie w miejscu suchym i słonecznym. Ich warstwa powinna być cienka, aby wszystkie kwiaty miały swobodny dostęp do powietrza.
Jakie właściwości mają kwiaty tarniny?
Kwiaty tarniny uważane są za jedne z najcenniejszych, naturalnych źródeł flawonoidów. Monika Olszewska i Maria Wolbiś z Uniwersytetu Medycznego w Łodzi badały skład flawonoidów występujących w kwiatach tarniny. Odnalazły w nich 38 różnych związków, w tym rzadziej występujące w naturze pentozydy. Warto dodać, że flawonoidy są substancjami o silnych właściwościach przeciwutleniających i w kwiatach tarniny występują w bardzo wysokiej koncentracji.
Inna grupa naukowców z Uniwersytetu Medycznego w Łodzi wykazała, że w kwiatach tarniny znajdują się również inne substancje o działaniu zdrowotnym w tym: kwasy fenolowe, proantocyjanidyny typu A, a także spora ilość Witaminy C, potasu oraz w mniejszej ilości magnez i wapń.
W medycynie ludowej kwiatom tarniny przypisywano przede wszystkim właściwości oczyszczające krew, co związane jest z ich właściwościami moczopędnymi. Wpływ na to ma duża koncentracja flawonoidów i potasu, co zwiększa filtrację nerkową. Napar z kwiatów tarniny zalecany jest przy stanach zapalnych układu moczowego, kamicy nerkowej i innych schorzeniach układu moczowego.
Zobacz również:
Duża koncentracja przeciwutleniaczy powoduje, że kwiaty tarniny mają właściwości przeciwzapalne, zmniejszają stres oksydacyjny, chroniąc organizm przed wieloma chorobami przewlekłymi. Ponadto zapobiegają skokom glikemii poposiłkowej i chronią przed cukrzycą typu 2.
Kwiaty tarniny mają niebagatelny wpływ na zdrowie układu krwionośnego. Flawonoidy zawarte w kwiatach zmniejszają przepuszczalność naczyń włosowatych, co redukuje ryzyko powstawania popularnych pajączków na nogach. Ponadto zmniejszają poziom cholesterolu, obniżając tym samym ryzyko miażdżycy. Mają właściwości przeciwzakrzepowe. Działają wspomagająco w terapii chorób serca.
Napar z kwiatów tarniny - przepis i zastosowanie
Suszone kwiaty tarniny są wykorzystywane do przygotowania naparu. Aby jednak gotowy napój zawierał wszystkie cenne substancje i wykazywał wspomniane właściwości zdrowotne, należy przestrzegać odpowiedniego czasu parzenia.
Jedną lub dwie łyżeczki suszonych kwiatów należy zalać szklanką wody o temperaturze 95-100 st. Celsjusza. Napar z kwiatów tarniny należy parzyć nie dłużej niż 15 minut. Małgorzata Martowicz i Magdalena Kosiba z Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Tarnowie wskazują zależność pomiędzy dłuższym czasem parzenia, a wzrostem ilości garbników w naparze. Po 10 minutach parzenia zawartość garbników oscylowała w granicach 4,50 mg/100 cm³, a po 30 minutach wzrosła do 8,25 mg/100 cm³. Garbniki w dużej ilości utrudniającymi wchłanianie wapnia czy żelaza.
Napar z kwiatów tarniny ma delikatny, lekko słodkawy smak z zapachem gorzkich migdałów i wanilii. Można pić go nawet dwa razy dziennie. Przy schorzeniach układu moczowego zaleca się wyższą dawkę do 4 razy na dobę.
Źródło: terazgotuje.pl, ResearchGate
