Zupa naszych babć wraca do kuchni. Na wielkanocnym stole była bardzo popularna

Nasze babcie uwielbiały tę zupę - obecnie wciąż chętnie się ją przyrządza, ale większą popularnością cieszy się tylko w jednym regionie Polski. To idealny przepis na nadchodzącą Wielkanoc.

Zalewajka to tradycyjna polska zupa wiejska, która swoją nazwę zawdzięcza metodzie przygotowania - gotowaniu ziemniaków, a następnie zalaniu wszystkiego kwasem na żur. W zależności od regionu kraju dodawano do niej różne składniki. Wiele gospodyń starało się, aby danie było bardziej sycące, tak więc często wzbogacano je o kaszę, skwarki, grzyby i śmietanę. Niemniej jednak baza i sposób przyrządzania pozostawały takie same.

Pierwsze wzmianki o zalewajce pochodzą z XIX wieku z okolic Łodzi. Wiele dań w tamtym regionie bazowało na ziemniakach oraz grzybach - składnikach tanich i łatwo dostępnych. Zalewajka szybko stała się popularna w innych miejscowościach, a wraz z migrującą ludnością i chęcią dzielenia się przepisami, rozpowszechniła się na cały kraj. Obecnie zalewajka największą sławą cieszy się w województwie świętokrzyskim. Co interesujące, co roku organizuje się tam "Świętokrzyskie Święto Zalewajki", podczas którego gospodynie rywalizują ze sobą w przygotowaniu najlepszej zupy.

Przeczytaj też: Przednówkowa zupa, którą kiedyś jadali biedni chłopi. Od śniadania do kolacji

Choć na pierwszy rzut oka te zupy mogą wydawać się bardzo podobne, to sporo je różni, a konkretnie rodzaj zakwasu i baza wywaru. Wielu z nas podchodzi podobnie do barszczu białego, żurku i zalewajki - po przygotowaniu mogą wyglądać niemalże identycznie. Jednakże barszcz biały przygotowuje się z zakwasu na mące pszennej, co jest największą różnicą. Tymczasem żur i zalewajka bazują na zakwasie żytnim. To sprawia, że są one bardziej wyraziste i wyczuwalny jest kwaskowaty smak.

Poza tym żur i zalewajka są przyrządzane na bazie kiełbasy lub wędzonki, z kolei barszcz biały często na wywarze z kości. Jednakże między zalewajką i żurem również są różnice, w głównej mierze chodzi o sposób przygotowania. Zalewajka bazuje na ugotowanych ziemniakach, które pod koniec zalewa się zakwasem. Ostateczny smak potrawy zależy już tylko od dodatków i wyobraźni kucharza. Najbardziej tradycyjnymi dodatkami są: boczek, śmietana, cebula i czosnek, ale wiele osób dodaje również grzyby, jajka czy też białą kiełbasę.

Sprawdź także: Kolagenowy rosół robię nie tylko z wołowiny. Dzięki ważnemu dodatkowi wychodzi najzdrowszy bulion na świecie

Sekretem udanej zalewajki jest przygotowanie odpowiedniego zakwasu na żur. Jest to proste, ale trzeba pamiętać, że musi on odczekać od 5 do 7 dni, zanim zostanie dodany do zupy. Poza tym niezbędny jest duży słoik. Do przygotowania zakwasu potrzebne są:

• 1,5 l wody,
• 4 łyżki mąki żytniej,
• 4 ząbki czosnku. 

Ząbki czosnku należy drobno posiekać i wraz z mąką wsypać do słoika. Następnie zalać letnią wodą i wymieszać. Zamiast wieczka należy zakryć wierzch gazą i ją przewiązać. Potem odstawić zakwas na kilka dni w ciepłe miejsce (nienasłonecznione) i co jakiś czas pomieszać. Mając niezbędny składnik zalewajki, można zacząć jej przygotowanie. Świetnie sprawdzi się na świątecznym stole - wedle upodobań można dodać do niej również grzyby. Sprawdzą się m.in. kurki lub borowiki.

Składniki:  

• 700 g ziemniaków,
• 250 ml zakwasu na żur,
• 250 ml mleka,
• 125 ml kwaśnej śmietany,
• 2 ząbki czosnku,
• 50 g wędzonego boczku,
• średnia cebula,
• sól oraz pieprz do smaku.  

Sposób przygotowania:  

Ziemniaki należy obrać i pokroić w kostkę, a następnie ugotować w osolonej wodzie. Do miękkich warzyw wlewa się zakwas i mleko wymieszane ze śmietaną. Całość musi się zagotować. W międzyczasie można pokroić boczek w kostkę i posiekać cebulę oraz czosnek. Na rozgrzanej suchej patelni należy podsmażyć boczek, a następnie dodać cebulę i czosnek. Kiedy się zarumienią, całość dodaje się do zupy. Po ponownym zagotowaniu wystarczy doprawić solą i pieprzem. Do gotowej zalewajki można dodać także ugotowane jajka na twardo. 

Źródła: terazgotuje.pl, smaker.pl